پارگی رباط صلیبی

علائم پارگی رباط صلیبی و راه های پیشگیری و درمان

دکتر شاهین صالحی، متخصص پزشکی ورزشی، در پاسخ به این سوال مخاطب که در فوتبال رباط  صلیبی پایم پاره شده است، برای ترمیم آن چه اقدامی می توانم انجام دهم، بیان کرد: ما رباط های متعدد و مهمی در پا داریم؛ از جمله رباط صلیبی قدامی(جلویی)، رباط صلیبی خلفی(پشتی)، رباط جانبی داخلی و رباط جانبی خارجی

درمان پارگی هر کدام از این رباط ها متفاوت است. فردی که رباط جانبی داخلی وی دچار پارگی شده باشد، معمولاً کارش به جراحی نمی رسد و با ورزش درمانی، تقویت عضلات، فرصت دادن به پا و استفاده از بریس بهبود پیدا می کند؛ اما افرادی که لیگامان صلیبی قدامی یا ACL پاره کرده باشند، اگر در سن ورزشی باشند، فعالیت ورزشی داشته باشند و دچار خالی کردن مکرر پا شوند، کارشان به جراحی خواهد کشید

مرحله نخست این است که تشخیص قطعی انجام شود و برای این کار نیاز به معاینه و ام ار آی است. اگر تشخیص داده شد که رباط صلیبی قدامی پاره شده است، باید به این نکته توجه کرد که جراحی ACL و مینیسک اورژانسی نیست و نیاز است که ۳ تا ۶ ماه به زانو فرصت دهیم تا هم التهابات ناشی از پیچ خوردن از بین برود و هم در این مدت تقویت مناسب عضلات چهارسر ران را داشته باشیم تا وقتی پزشک می خواهد از تاندون آن بردارد که پیوند بزند، پا خیلی ضعیف نشود.

جراحی انواع مختلفی دارد؛ گاهی اوقات در این جراحی از بافت مصنوعی و یا بافتی که از بدن شخص دیگری تهیه شده، استفاده می شود. این بافت از رباط کشکی و یا عضلات همسترینگ گرفته می شود و در ناحیه زانو قرار می گیرد.

هر کدام از اعمال جراحی حسن ها وعواقبی دارد. فرد بعد از عمل جراحی بیفرد بعد از عمل جراحی بین ۶ تا ۹ ماه فرصت برای بازگشت به بازی نیاز دارد و باید دوره بازتوانی، فیزیوتراپی، توانبخشی و نیز به دست آوردن ظرفیت هوازی مناسب را بگذراند.

میزان جراحات در پارگی رباط صلیبی جلویی و پشتی

پارگی رباط صلیبی
درجه اول

در این حالت رابط دچار کمی شکیدگی شده است اما زانو هم چنان حالت پایدار و ثابت خود را حفظ کرده است.

درجه دوم

رباط صلیبی شل شده است یا تقریبا در معرض پارگی قرار دارد.

درجه سوم

این حالت زمانی است که رباط کاملا پاره شده است و زانو در شرایط نا پایداری قرار دارد. خیلی کم پیش می آید که این پارگی تنها برای قسمتی اتفاق افتاده باشد و معمولا کل رباط را درگیر می سازد. زمانی پارگی کانل اتفاق می افد که زانو در حالت ۹۰ درجه قرار داشته باشد. پارگی مربوط به رباط صلیبی پشتی نیز دقیقا در همین دسته ها قرار داده می شود با این تفاوت که پارگی آن در بیشتر موراد جزئی است نه کلی.

پارگی رباط صلیبی پشتی

رباط صلیبی پشتی که از قسمت خلفی مفصل تیبایس شروع می شود و در قسمت جلویی ران به پایان می رسد. رباط صلیبی پشتی مانع از حرکت تاندون و استخوان ران به سمت یکدیگر می شود

دلایل پارگی رباط صلیبی پشتی

برای آسیب رساندن به رباط پشتی نیاز به نیروی زیادی است که بنا به یکی از دلایل زیر ایجاد می شود :

۱- یک ضربه مستقیم به زانو خم در یک تصادف خودرو

۲- آسیب های مربوط به ورزش که باعث خم شدن زانو می شود.

۳- کشیده شدن رباط

۴- اشتباه راه رفتن در زمین نا هموار

نشانه های آسیب رباط صلیبی پشتی

۱- درد در زانو

۲- تورم فوری زانو

۳- مشکل یا عدم امکان راه رفتن بر روی پای آسیب دیده

۴- احساس در رفتگی در قسمت زانو احساس می شود

در صورتی که رباط صلیبی پشتی آسیب دیده باشد خیلی احتمال دارد که نیازی به عمل جراحی نباشد. استراحت، استفاده از یخ و قرار دادن پا در ارتفاع می تواند درمان خوبی باشد. مشابه با قبل امکان استفاده از واکر و عصا و زانو بند وجود دارد

پارگی رباط صلیبی جلویی

نشانه های آسیب رباط صلیبی جلویی 

۱- درد در زانو

۲- تورم، که بیش از بیست و چهار ساعت طول می کشد

۳- از دست دادن طیف کاملی از حرکت زانو

۴- درد و ناتوانی در راه رفتن بر روی پای آسیب دیده

۵- زانو بی ثبات

دلایل پارگی رباط صلیبی جلویی

۱- تصادف خودرو

۲- تغییر جهت به سرعت، به عنوان مثال در فوتبال

۳- توقف سریع و یا ناگهانی در حال دویدن

۴- دویدن و کاهش سرعت به سرعت

۵- پایین پریدن به اشتباه

بر اساس تحقیقاتی که انجام شده است خطر پارگی رباط صلیبی جلویی در ورزشکاران زن بیشتر از ورزشکاران کرد است. دلیل این مسئله هم در مسائلی همچون تفاوت در قدرت عضلانی، سیستم عصبی  شرایط فیزیکی بدن است.

ورزش هایی برای درمان آسیب رباط ACL

تمرین اول

روی زمین بنشینید و پاها را دراز کنید، پاشنه پای آسیب دیده را به آرامی به طرف باسن حرکت دهید، همزمان زانو باید به طرف قفسه سینه حرکت کند.سپس به موقعیت اول برگردید.این حرکت را در دو ست و هر ست با ۱۵ تکرار انجام دهید.

پارگی رباط صلیبی
تمرین دوم

روی زمین بنشینید، پای آسیب دیده را دراز کنید و پای دیگر را از زانو خم کنید. پای آسیب دیده را در ناحیه زانو مقداری خم کنید، سپس پا را روی کف زمین قرار دهید و با پشت زانو به کف زمین فشار وارد کنید. باید احساس کنید که عضلات ران شما درگیر شده است.۱۰ ثانیه در این وضعیت بمانید و به موقعیت اول برگردید. این حرکت را در دو ست و هر ست با ۱۵ تکرار انجام دهید

تمرین سوم

اگر شما می توانید به طور کامل زانو را باز کنید این حرکت را انجام دهید.به پشت روی زمین دراز بکشید و با آرنج هایتان یک تیکه گاه ایجاد کنید، پای آسیب دیده را دراز کنید و یک حوله را در حالی که لوله کرده اید زیر پاشنه پا قرار دهید به نحوی که تا ارتفاع ۱۵ سانتیمتر بلند شود. در این وضعیت پا را صاف نگه دارید و عضلات پا را شل کنید. ۲ دقیقه در این وضعیت بمانید و این حرکت را ۳ بار تکرار کنید. می توانید حرکت را چند مرحله در روز انجام دهید. امکان دارد در حین انجام این حرکت مقداری درد در زانو احساس کنید.

تمرین چهارم

برای انجام این حرکت می توانید از توپ فوتبال یا بسکتبال استفاده کنید. توپ را وسط پشت خود بین پشت و دیوار قرار دهید. پاها را به اندازه عرض شانه باز کنید و همچنین پاها باید حدود ۹۰ سانتیمتر از دیوار فاصله داشته باشد. سپس به آرامی به طرف پایین بروید تا زمانی که زانو های شما تا زاویه ۴۵ درجه خم می شود.۱۰ ثانیه در این وضعیت بمایند. این حرکت را ۱۰ بار تکرار کنید. اگر می توانید بیشتر انجام دهید، در ۲ ست و هر ست با ۱۵ تکرار

ورزش‌های مناسب برای جلوگیری از آسیب رباط صلیبی

تمرین اول

ابتدا به پشت روی زمین دراز بکشید؛ اگر این کار را در یک سطح صاف انجام دهید و جوراب به پا داشته بپوشید این تمرین بسیار راحت‌تر انجام خواهد شد، زیرا با این کار اصطکاک بین پاشنه و سطح زمین کاهش خواهد یافت. سپس همزمان با خم کردن زانو، پاشنه پای آسیب‌دیده را به آرامی به طرف بدن بکشید. در تمام مدت، پاشنه باید با زمین در تماس باشد و پای سالم نیز صاف باقی بماند.

پارگی رباط صلیبی
تمرین دوم

پشت به دیواری ایستاده و حدود ۳۰ سانتی‌متر از آن فاصله بگیرید، سپس در همان حال که پا‌ها را صاف نگه داشته‌ و به آرامی کمرتان را به دیوار تکیه دهید. توجه داشته باشید که باید در تمام مدت تمرین، تماس پشت سر، تیغه شانه‌ها و باسن با دیوار حفظ شود.

در ادامه شکم را به داخل داده و در همان حال به آرامی نفس بکشید؛ با این کار عضلات مرکزی بدن درگیر خواهد شد که این حالت نقشی مهم در جلوگیری از آسیب‌دیدگی مجدد رباط صلیبی قدامی دارند.

همزمان با خم کردن زانوها، پشتتان را به آرامی به سمت پایین دیوار بلغزانید؛ برای انجام بهتر این حرکت تصور کنید روی یک صندلی نشسته‌اید؛ آنقدر پایین بروید که در زانو‌ها احساس مقاومت کنید، اما اجازه ندهید این کار باعث ایجاد درد شود؛ پس از آن با حفظ وضعیت مناسب قرارگیری بدن، زانوها را صاف کرده و در وضعیت اولیه قرار بگیرید. انجام این اقدامات به صورت متوالی یک حرکت محسوب می‌شود و شما باید این حرکت را در ۳ مرحله و در هر مرحله ۱۰ بار تکرار کنید؛ بین هر ۲ مرحله یک دقیقه استراحت کنید.

پارگی رباط صلیبی
تمرین سوم

ابتدا ایستاده و پا‌ها را به عرض شانه باز کنید، شکم را داخل داده و تیغه شانه‌ها را عقب و پایین نگه دارید؛ در این حالت علاوه بر آنکه بدن در وضعیت باثباتی برای شروع تمرین قرار می‌گیرد، عضلات مرکزی نیز درگیر می‌شوند.

یک بالش ضخیم را تا کرده و بین زانوهایتان قرار دهید، طوری که محکم در جای خود بماند؛ مفاصل ران و زانو‌ها را همزمان طوری خم کنید که گویی قصد نشستن دارید و باسن را عقب بدهید؛ آنقدر پایین بروید که ران‌ها با زاویه ۴۵ درجه نسبت به زمین قرار بگیرند اما سعی نکنید پایین‌تر بروید، چرا که یک نیم اسکات برای تفویت عضلات کافی است سپس به حالت ایستاده برگردید و این حرکت را در سه مرحله و در هر مرحله ۱۰ بار انجام دهید و بین هر دو مرحله یک دقیقه استراحت کنید.

پارگی رباط صلیبی

مطالب زیر را حتما بخوانید

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *